Doğu Asyalıların göz yapısı, aslında biyolojik bir adaptasyonun sonucudur. Bu durumun temelinde “çekiklikten” ziyade, üst göz kapağındaki epikanthik katlanma (epikantik kıvrım) dediğimiz bir deri tabakası yatar.
Göz Yapısının Evrimsel Nedenleri
İşte bu yapının evrimsel nedenleri:
-
Zorlu İklim Koşullarına Karşı Koruma
Bilimsel olarak en kabul gören teori, bu göz yapısının binlerce yıl önce aşırı soğuk, rüzgarlı veya çok parlak ışıklı (kar yansıması gibi) bölgelerde yaşayan insanların geliştirdiği bir savunma mekanizması olduğudur.- Soğuktan Koruma: Göz kapağındaki bu ekstra yağlı doku, gözü ve göz yaş kanalını dondurucu soğuklara karşı izole eder.
- Işık Koruması: Dar göz yapısı, kardan veya kumdan yansıyan yoğun UV ışınlarının göze girmesini engelleyerek bir nevi “doğal güneş gözlüğü” görevi görür.
-
Epikantik Kıvrım Nedir?
Gözün iç köşesini (burun tarafını) örten bu deri kıvrımı, gözün daha dar veya “çekik” görünmesine neden olur. Aslında bu insanların göz küresi yapısı hepimizinkiyle aynıdır; sadece üzerindeki deri örtüsü farklıdır. -
Sadece Çinlilerde mi Görülür?
Hayır, bu yapı sadece Çinlilerde veya Asyalılarda bulunmaz. Şaşırtıcı gelebilir ama:- Eskimolar (İnuitler),
- Amerikan Yerlileri,
- Hatta Afrika’daki bazı kabilelerde (Khoisan halkı) bu göz yapısına rastlanır.
Bu da bize, bu özelliğin farklı coğrafyalarda benzer zorlu şartlara uyum sağlamak için birbirinden bağımsız olarak gelişebildiğini gösteriyor.
Siyahi insanların ten renginin koyu olması, tamamen melanin adı verilen bir pigmentle ve binlerce yıllık evrimsel bir korunma mekanizmasıyla ilgilidir.
Koyu Ten Renginin Bilimsel Açıklaması
İşleyişi şu şekilde özetleyebiliriz:
-
Melanin ve Güneşten Korunma
İnsan derisinde bulunan melanin pigmenti, cildimize rengini veren maddedir. Melanin ne kadar fazlaysa cilt o kadar koyu olur. Melanin’in en önemli görevi, güneşten gelen zararlı ultraviyole (UV) ışınlarını emmek ve bu ışınların alt katmanlardaki hücrelere zarar vermesini engellemektir. -
Ekvatoral Adaptasyon
İnsanlığın kökeni olan Afrika gibi güneş ışınlarının çok dik ve güçlü geldiği bölgelerde, koyu tenli olmak hayatta kalmak için büyük bir avantajdı.- Folat Koruması: Çok fazla UV ışını, vücuttaki folat (B9 vitamini) seviyesini düşürür. Folat, sağlıklı üreme ve hücre bölünmesi için kritiktir. Koyu tenli insanlar, melanini bir kalkan gibi kullanarak folat seviyelerini korumuş ve bu sayede nesillerini devam ettirebilmişlerdir.
- Cilt Kanseri: Koyu renkli cilt, güneş yanıklarına ve cilt kanserine karşı doğal bir direnç sağlar.
-
Neden Herkes Siyah Değil?
İnsanlar kuzeye, güneşin daha az olduğu bölgelere göç ettikçe durum tersine dönmeye başladı.
Vücudun D vitamini sentezleyebilmesi için bir miktar UV ışığına ihtiyacı vardır.
Güneşin az olduğu bölgelerde koyu ten, güneş ışığını fazla bloke ettiği için D vitamini eksikliğine yol açıyordu.
Bu yüzden, kuzeye giden topluluklarda binlerce yıl içinde cilt rengi açılarak güneş ışığından daha fazla yararlanacak şekilde evrildi.
Özetle
Ten rengi, biyolojik bir “ayardır“. Atalarımız çok güneşli yerlerde yaşadıkları için vücutları onları korumak adına “güneş filtresini” (melanin) en üst seviyeye çıkarmıştır.
Bir Cevap Yazın