Kıbrıs’ta (KKTC) Toyota’nın bu kadar baskın olmasının aslında çok mantıklı ve tamamen duygusal olmayan bir sebebi var: Tedarik zinciri ve trafik kuralları.
Mevzuyu şu üç başlıkta özetleyebilirim:
1. Direksiyon Meselesi (Japonya Bağlantısı)
Kıbrıs’ta trafik İngiltere’deki gibi soldan akar, yani araçlar sağdan direksiyonludur. Japonya’da da trafik soldan akar. Kıbrıs, Avrupa’daki araç piyasasına girmek yerine, sağdan direksiyonlu araçların çok ucuz ve bol olduğu Japonya iç pazarından (JDM) doğrudan ikinci el araç ithal ediyor.
2. “Toyota Vitz” İstilası
Türkiye’de “Yaris” olarak bildiğimiz modelin Japonya versiyonu olan Vitz, Kıbrıs’ın gayriresmi milli aracı gibidir.
Maliyet: Japonya’daki sıkı denetimler yüzünden Japonlar araçlarını 3-5 yılda bir elden çıkarır. Kıbrıslı galerici de bu pırıl pırıl, az kilometreli araçları çok ucuza getirir.
Dayanıklılık: Ada iklimi sıcak ve nemli (tuzlu hava). Toyota’nın motorları ve klimaları bu “cehennem” sıcağına en iyi dayanan mekaniğe sahip.
3. Maraş Efsanesi (Kapalı Bölge)
Bir de işin nostaljik/trajik bir boyutu var. 1974’ten beri kapalı olan Maraş (Varosha) bölgesinde, o dönemin Toyota bayisi içindeki sıfır kilometre 1974 model Toyota’lar olduğu gibi duruyor. Bu durum, Toyota markasının adanın tarihinde bir “zaman kapsülü” gibi kalmasına neden oldu.
Kısacası: “Kıbrıs’ta Toyota ne alaka?” sorusunun cevabı; ucuz yedek parça, sağdan direksiyon uyumu ve sıcağa en dayanıklı makine olmasıdır. Adada adım başı bir Toyota Vitz veya Aqua görmen bu yüzden kaçınılmaz.
Peki Kıbrıs’ta Trafik Neden Soldan Akıyor?
1. İngiliz Mirası (1878 – 1960)
Kıbrıs, 1878 yılından bağımsızlığını kazandığı 1960 yılına kadar yaklaşık 82 yıl boyunca Birleşik Krallık (İngiltere) egemenliği altında kaldı. İngilizler adayı yönettikleri dönemde kendi trafik kurallarını, yol altyapısını ve sinyalizasyon sistemlerini adaya entegre ettiler. İngiltere’de trafik soldan aktığı için Kıbrıs’ta da sistem bu şekilde kuruldu.
2. Bağımsızlık Sonrası “Değiştirmeme” Kararı
Kıbrıs 1960’ta bağımsız olduğunda veya daha sonra 1974’te ada ikiye bölündüğünde, her iki taraf da (Kuzey de Güney de) trafiğin yönünü değiştirmeyi mantıklı bulmadı. Çünkü:
1. Bütün yollar, kavşaklar, çemberler (kavşak dönüşleri) ve tabelalar soldan akan trafiğe göre tasarlanmıştı.
2. Halk onlarca yıldır bu sisteme alışmıştı.
3. Sistemi sağa çevirmek, muazzam bir maliyet ve altyapı dönüşümü gerektiriyordu.
Avrupa’da İsveç (1967) ve İzlanda (1968) gibi ülkeler geçmişte trafiği soldan sağa kaydırdılar ancak Kıbrıs bir ada ülkesi olduğu için kara sınırı komşusu yoktu. Bu yüzden trafiği Avrupa veya Türkiye ile eşitlemek gibi acil bir coğrafi zorunluluk hissetmediler.
Bir Cevap Yazın